مغز و تاریخ
۲۰۰.۰۰۰تومانشاید بسیاری از خوانندگان فارسیزبان با نام ایوان پاولوف (برندهٔ جایزهٔ نوبل پزشکی 1904) و ایدهها و آزمایشهای او در مورد شرطیسازی آشنا باشند. مغز و تاریخ دربارهٔ مکتب عظیم پیکردشناسی [نوروفیزیولوژی] در روسیه و اتحاد شوروی است، مکتبی که پاولوف و آنوخین و لوریا از پیشگامان و سرآمدان آن بودهاند.
این کتاب که روایتی از شکلگیری و رشد این شاخهٔ مهم روانشناسی را در دسترس روانشناسان سراسر جهان قرار میدهد، نتیجهٔ دوران تحصیل نویسنده در شوروی در نیمهٔ اول دههٔ 1970 است و در کنار سایر آثار نویسنده سهم مهمی در معرفی روانشناسی شوروی بهویژه آراء و آثار لِو ویگوتسکی به جهان غرب داشته است. ترجمهٔ فارسی افزون بر کتابشناسی روزآمد منابع انگلیسی و فارسی، حاوی یادداشتی از نویسنده نیز هست که برای این ترجمه نگاشته است.
پیشمرگ هیتلر
۶۰۰.۰۰۰تومانسال ۱۹۴۳ است. پیشوای آلمان که با هراس از سوءقصد به جانش دست و پنجه نرم میکند به مقر فرماندهیاش در پروس شرقی کوچ کرده است. زنانی نیز برای چشیدن سه وعده غذای او استخدام شدهاند تا هیچچیز جان پیشوا را تهدید نکند. یکی از این زنها دختر جوانیست به نام رُزا که جنگ او را از برلین به این گوشهٔ پرتافتاده کشیده و با پدر و مادرِ نامزدش، که راهی جبهه شده است، زندگی میکند. پیشمرگ هیتلر روایت زندگی مارگوت ولک است، تنها بازماندهٔ پیشمرگهای هیتلر. ولک سالیان سال هیچ حرفی دربارهٔ کاری که روزگاری به آن مشغول بود بر زبان نیاورد، اما سرانجام در روزهای پایانی عمر از راز بزرگ خود پرده برداشت. این اعتراف الهامبخش روزلا پوستورینو برای نوشتن این رمان شد؛ پیشمرگ هیتلر ورای روایت داستانی تاریخی به پیچیدگی روابط انسانی میپردازد و معنای انسان بودن و انسان ماندن را وامیکاود.
نخستین دانشمند
۳۵۰.۰۰۰تومانکارلو روولّی سراغ آناکسیمندر، فیلسوف یونانی سدۀ ششم پیش از میلاد، میرود تا سرآغاز اندیشۀ علمی را بکاود و در ادامه به حدود و امکانات و فواید علم و نسبت مناقشهبرانگیز آن با دین بپردازد. آناکسیمندر اغلب «نخستین دانشمند» نامیده میشود چون نخستین کسی بود که از وجود نظمی در جهان سخن گفت ناشی از نیروهای طبیعی و نه نیروهای فراطبیعی. او نخستین کسی بود که دریافت زمین در فضا شناور است و خورشید و ماه و ستارگان گرد آن میچرخند ــــ آن هم هفت سده پیش از بطلمیوس. او بود که نخستین بار گفت که حیوانات از دریا برآمدهاند و تکامل یافتهاند و همچنین قوانینی کلّی بر تغییرات در جهان حاکماند.
روولّی در این کتاب جایگاه والای آناکسیمندر در تاریخ علم را از طریق بازسازی نظریاتش احیا میکند. او در این مسیر بر آنچه بر ما معلوم است تکیه میکند و آن را در بستر تاریخی و فلسفیاش قرار میدهد. روولّی ضمن نقد و واکاوی آراءِ فیلسوفان علم و ارائۀ شرحی مختصر از تحولات مهم تاریخ علم، نشان میدهد که آراءِ آناکسیمندر چه تأثیر سرنوشتسازی بر فرهنگ غرب و حرکت آن به سوی انقلاب علمی داشته است. او نتیجه میگیرد که اندیشۀ علمی ـــمیراث آناکسیمندرـــ تنها زمانی قابلاعتماد است که پیوسته مرزهای شناخت فعلی ما را محک بزند.
چنگیزخان؛ نُه رؤیا
اتمام چاپچنگیزخان مغول به روایتی نه در میدان نبرد و در مصاف با دشمن، بلکه در بستر تب و بیماری از پا درآمد. تقدیر چنین بود که قریب هفتصد سال بعد گلزان چیناگ، نویسنده و شَمَن مغولتبار، در کشوری که دست خان مغول هرگز به آن نرسید، در رمانی تاریخی و روانشناختی، نُه شب آخر زندگی او در بستر مرگ را روایت کند. چنگیزخان در این نُه شب تبآلود و کابوسبار، سرگذشت خود را مرور میکند و به داوری خویشتن مینشیند.
شبح آلکساندر وُلف
۱۸۰.۰۰۰تومان«از تمام خاطرههایم، از تمام حسهای بیشماری که در زندگی تجربه کردهام، دردناکترینشان خاطرهٔ قتلیست که مرتکب شدم.» مردی تصادفاً با داستان کوتاهی مواجه میشود که در آن ماجرای قتل سربازی به دست او روایت میشود. داستان کوتاه مزبور با ذکر جزئیات از نظرگاه مقتول روایت شده است و این سبب میشود که خواننده/قاتل به فکر بیفتد که نکند آنکه فکر میکرده کشته شده است، درواقع زنده باشد و از این رو احساس خطر میکند و جستوجوی عجیبی را میآغازد سر در پی نویسندۀ گریزپا -آلکساندر وُلف.
شبح آلکساندر وُلف اثر کلاسیک منحصربهفردیست، رمان هیجانانگیزی با مایههای روانشناختی و تحلیل اگزیستانسیالیستی در باب گناه و رستگاری، تصادف و سرنوشت، عشق و مرگ.
الیزابت فینچ
۳۰۰.۰۰۰توماننیل در دههٔ سوم زندگی مجذوب معلم درونگرا و خویشتندار اما رئیسمآب خود الیزابت فینچ میشود. الیزابت فینچ «فرهنگ و تمدن» درس میدهد و شاگردان و درنهایت خوانندگانش را به چالش میکشد تا مستقلاً بیندیشند. نیل سخت مجذوب شخصیت معلمش شده و نیز به روش نامتعارف او در پیادهکردن تاریخ و فلسفه در امور عادی زندگی. معلم به امپراتور یولیانوس علاقهٔ وافری دارد. شاگرد بعد از مرگِ الیزابت فینچ یادداشتهایش را مییابد و به کاوشی پیگیرانه دربارهٔ آثار و احوال امپراتور یولیانوس میپردازد. جریان تاریخ و زندگینامه، هم آبشخور روح و روان و اندیشهٔ خوانندگان میشود و هم راهنما و راهگشای زندگانیشان. عشق افلاطونی یکجانبه و نافرجام نیل و مرگ الیزابت فینچ آتشی میزند به اشتیاق نیل برای کاوشی تغزلی و اندیشهبرانگیز در عشق، دوستی، سوگ، و پژوهش در اسرار و احوال یک شخصیت تاریخی.
جولین بارنز، نویسندۀ انگلیسی، در ۱۹۴۶ در لِستر به دنیا آمد. پدر و مادرش هر دو آموزگار زبان فرانسوی بودند. او از دانشگاه آکسفورد در رشتۀ زبانهای جدید لیسانس گرفت، و مدتی در سمت فرهنگنویس در مؤسسۀ لغتنامۀ آکسفورد کار کرد. سپس به روزنامهنگاری پرداخت و سالیانی سردبیر ادبی و نقدنویس نشریات گوناگون از جمله نیو استیتسمن و آبزرور بود. بارنز تاکنون رمانهای متعدد و شماری داستان کوتاه و همچنین جستار نوشته است. درک یک پایان یکی از آثار این نویسنده است که در سال ۲۰۱۱ منتشر شد و جایزۀ من بوکر انگلیس و جایزۀ ادبیات فرانسه را از آن او کرد و چندین هفته در فهرست پرفروشترین کتابهای نیویورک تایمز بود.
در مقام نویسندۀ انگلیسی، جولین بارنز، با توجه به تربیت خانوادگیاش، تحت تأثیر فرهنگ فرانسوی است؛ با این حال، او را در فرانسه یک انگلیسیِ اصیل میدانند. نشرنو پیش از این سه کتاب درک یک پایان و فقط یک داستان و آرتور و جورج را از این نویسنده منتشر کرده بود و اکنون کتاب چهارمی با عنوان الیزابت فینچ به آنها افزوده است.
فصلهای درون
اتمام چاپبرای بیشتر چینیان، جوانگ دزو مُعرَف حد اعلای هر آن چیزی است که در انسان میستاییم. او درخشان و اسرارآمیز، و عملگرا به معنای فلسفی کلمه، شوخطبع و لذتبخش، پیروزشده در آسوده بودن از نیاز به پیروزی، و از همه مهمتر آزاد است. او خودِ خودش است، که چون باد و آب در زندگی به گشت درآمد، و از شادمانگیهای بسیارش بیتعلقهای ملالانگیز کیف کرده. جوهر جوانگ دزو همان معنای آزادی فرجامین است. او از عهده برمیآید در جهان آشوبزده در سلامت کامل زندگی کند؛ از حدِ اعلای انسانیت لذت ببرد، بیآنکه از آن فروکشیده شود. انگار او از میان همۀ پردههای مصائب بشریت که حقیقت ازلی را پنهان میدارند، نگاه میکند.
شاهنامهٔ فردوسی: تصحیح انتقادی و شرح یکایک ابیات ۰۷ (دفتر هفتم)
۱.۸۰۰.۰۰۰توماناین کتاب دربردارندهی متن کامل شاهنامهی فردوسی و شرح یکایک ابیات آن است: متن شاهنامه بر پایهی مهمترین و قدیمترین دستنویسهای آن ـــ همچون دستنویسهای کتابخانهی بریتانیا، کتابخانهی فلورانس، کتابخانهی دانشگاه سنژوزف، کتابخانهی واتیکان و… و بررسی چاپهای پیشین ـــ تصحیح شده است و شرح یکایک ابیات شاهنامه با ارائهی معانی مفردات و ترکیبات، تعابیر کنایی، تمثیلی، مجازی، استعاری، گزارش ریشهشناسی واژگان، مقایسهی درونمایهی داستانها و کاروکنشِ شخصیتها در حماسه، تاریخ و اساطیر و با سنجش متون همزمان و ناهمزمان با شاهنامه صورت پذیرفته است، و بخش آخرِ توضیحاتِ هر بیت نیز به گزارش و معنای آن بیت اختصاص یافته است. برگردان عربی شاهنامه، از فتح بن علی بنداری اصفهانی در اوایل قرن هفتم، فهرست واژههای گزارششده، فهرست واژههای ایرانی باستان، فهرست واژههای عربی، فهرست واژههای غیر ایرانی و غیر عربی، فهرست نام کسان و نام مکان، بیتیاب و کتابنامه از پیوستهای این کتاب است.
گیاهان چه میدانند؟
۶۵۰.۰۰۰تومانگیاهان چه میتوانند بدانند؟ آنها نه مغز دارند و نه دستگاه عصبی، پس اصلاً چطور ممکن است چیزی بدانند؟ اما اگر چیزی نمیدانند، چگونه رویدادهای گوناگون تاریخ زمین را پشت سر گذاشته و تا کنون دوام آوردهاند؟ شکوفههای گیلاس از کجا میدانند کی باید بشکفند؟ گل آفتابگردان چگونه پی خورشید میرود؟ تلهٔ ونوس از کجا میداند کی باید بسته شود؟ باید به اطلاعتان برسانیم که گیاهان اگرچه مغز و اعصاب ندارند، اما سلولهای گیاهی با جریان الکتریکی با هم ارتباط برقرار میکنند و در انجام این کار از بعضی پیامرسانهای عصبی استفاده میکنند که در بدن انسان نیز وجود دارد. حتی خواندن چند فصل نخست این کتاب تضمین میکند که دیگر هرگز نتوانید به گیاهان به چشم سابق نگاه کنید. بهویژه آنکه معلوم شده آنها نیز ما را میبینند! و اتفاقاً دیدشان رنگی است. گیاهان از حواس دیگری همچون بویایی، چشایی، لامسه، و احتمالاً شنوایی برخوردارند، و گرچه از اندیشه و خردورزی بیبهرهاند، اما خیلی چیزها را میدانند و به یاد میآورند. شاید نگریستن به جهان از دید یک سگ یا گربه چندان دشوار نباشد، اما نگریستن از منظر چمنی که روی آن راه میرویم، گلی که میبوییم، و درختی که از آن بالا میرویم، سبب میشود جایگاه خودمان در طبیعت را بهتر بشناسیم.
مرگی که زندگی است
اتمام چاپتصور کنید که در گوشهای از جهان واقعی ما، و نه در عالم تخیل و داستان، نامهای با این کلمات شروع شده باشد، «محبوبم، متأسفانه شاید این نامهٔ وداع من با تو باشد. تا ساعتی دیگر اعدام خواهم شد و…»؛ آنگاه هرچه پس از این کلمات نوشته شده باشد اهمیتی بیمانند خواهد داشت، خواه سادهترین سخنان و خواه دشوارترین پرسشها و پیامها. اهمیت آنها بیش از هرچیز در این است که چشم در چشم مرگ نوشته شدهاند، خصوصاً اگر این مرگ در راه آرمانی والا بوده باشد.
این کتاب دربردارندهٔ یادداشتها و نامهها و نوشتههایی اینچنین از بیش از پنجاه تن از کسانی است که محکوم به مرگ یا در آستانهٔ مرگ بودهاند و در زندانها و اردوگاههای نازیها جان سپردند.
رودخانۀ آگاهی
اتمام چاپرودخانهٔ آگاهی مجموعهای است از جستارهایی که شور و اشتیاق آلیور ساکس را به گسترهٔ وسیعی از تلاشهای بشری برای فهم جهان به تصویر میکشند، از گیاهشناسی تا تکامل و زمان و خلاقیت، از آگاهی تا حافظه و تجربه.
آلیور ساکس دانشمند و پزشک و قصهگویی بود که بسیاری از کتابخوانان او را با مردی که زنش را با کلاه اشتباه میگرفت شناختند. رودخانهٔ آگاهی گزیدهای است از مقالاتی که طی سالها در مجلات مختلف، عمدتاً نیویورک ریویو، منتشر شدند. ساکس در این مقالات از آراء قهرمانانش، شامل چارلز داروین و زیگموند فروید و ویلیام جیمز سخن میگوید و خوانندگانش را به سفرهایی میبرد در عالم پزشکی، گیاهشناسی، علوم اعصاب، روانشناسی، تاریخ علم، و حتی هنر و ادبیات.
استاد
۳۰۰.۰۰۰تومان«گو» بازی استراتژیکیست که در آن بازیکنان میکوشند سنگهای سیاه یا سفید حریف را محاصره کنند. اصول گو ساده اما اجرای آن بس پیچیده است و گویای حساسیت ژاپنی. یاسوناری کاواباتا در این رمان/وقایعنامه مسابقهٔ استاد محترمِ شکستناپذیری را با بازیکنی جوان و مترقی دستمایه کرده است تا لحظهای را به تصویر بکشد که در آن سنتهای صُلب ژاپن امپراتوریایی با هجوم سدهٔ بیستم مواجه میشوند. رقابت استاد و حریفش چند ماه به طول میانجامد و در خلالِ بازی تنشهایی پیش میآید که جز بازیکنان، خانواده و نزدیکان آنها را نیز در خود فرومیکشد و مسابقه را به دوئلی تبدیل میکند که سرانجامی ندارد جز مرگ یکی از بازیکنان.
استاد رمانیست با جزئیات درخشان، هم آمیخته به تعلیق و هم آرام، مرثیهای برای کل یک جامعه، تحریرشده با ایجازی شاعرانه و فراستی روانشناسانه، که جایزهٔ نوبل ادبیات را برای کاواباتا به ارمغان آورد.