روانشناسی هنر
اتمام چاپچرا از هنر لذت می‌بریم؟ چه چیزی ما را به آفرینش آثار هنری برمی‌انگیزد؟ علوم اعصاب چگونه می‌تواند ما را در درک ذوق هنری خودمان یاری کند؟
روانشناسی هنر درآمدی است دربارهٔ مجموعهٔ منتخبی از راه‌های پرشماری که در آنها روانشناسی می‌تواند به ما در درک و تحسین فعالیت‌های خلاق کمک کند. این کتاب با بررسی چگونگی درک ما از وجوه گوناگون هنر، از رنگ گرفته تا حرکت، آفرینش هنری را همچون شکلی از رفتار انسانی بررسی می‌کند که در طول تاریخ منبع همیشگی الهام و کشمکش و گفتگو بوده است. این کتاب همچنین بحث می‌کند که چگونه عواملی مانند جعل و فناوری بازتولید و تبعیض جنسیتی بر قضاوت ما دربارهٔ هنر تأثیر می‌گذارند.
روانشناسی هنر با طرح این پرسش که علم روانشناسی چه ارتباطی با درک ارزش هنری دارد، خواننده را با روش‌های جدید تفکر درباره نحوهٔ آفرینش و پذیرش و کاربرد هنر آشنا می‌کند.
جورج مَدِر استاد روانشناسی در دانشگاه لینکلن انگلستان است. علایق پژوهشی اصلی‌اش عبارت‌اند از ادراک حرکت، هنر، و توهم بصری.
حیات چیست؟
600.000 تومانتعریف حیات پرسشی کهن اما همچنان بی‌پاسخ است. گویی پدیده‌ای تعریف‌گریز است که به هیچ تعریفی بر پایهٔ شروط لازم و کافی تن نمی‌دهد و از هر تلاشی در این جهت با رو کردن استثنایی می‌گریزد. دنیای زنده به‌مراتب پیچیده‌تر از آن است که بتوان با یک تعریف قاطع بر پایهٔ معیارهایی محدود تکلیف تمام موارد بینابینی را روشن کرد. اما هدف پل نرس در این کتاب نه تلاش برای پاسخ دادن به چیستی حیات، بلکه برشمردن پنج «ایدهٔ بزرگ» در زیست‌شناسی برای توضیح سازوکار حیات است: سلول، ژن، تکامل از راه انتخاب طبیعی، حیات همچون شیمی، و حیات همچون اطلاعات. او نتیجه می‌گیرد که موجودات زنده ماشین‌های فیزیکی، شیمیایی، و اطلاعاتی با حدود مشخص هستند که تکامل می‌یابند. همچنین، بر اهمیت سلول تأکید می‌کند و آن را واحد بنیادی حیات و اتم زیست‌شناختی می‌نامد، جایی که شیمی به زیست‌شناسی تبدیل می‌شود و از رهگذر این تبدیل مهم‌ترین ویژگی موجودات زنده، یعنی رفتار هدفمند و مفهوم «خود»، پدید می‌آید.
مرگ
650.000 تومانآیا مرگ پایان کار ماست؟ آیا (دست‌کم از لحاظ فلسفی و عقلی) ممکن است که پس از مرگ نیز وجودِ ما دوام یابد؟ جهانِ بدونِ «من» چگونه خواهد بود؟ نزدیکانمان چه خواهند کرد و چه خواهند شد؟ در برابر مرگ چه واکنش فکری و عاطفی‌ای باید داشته باشیم؟ آیا ترس از مرگ معقول است؟ آیا مرگ واقعاً چیز بدی است؟ چه رابطه‌ای میان مرگ و پوچی یا معناداریِ زندگی هست؟ آیا نامیرایی امر مطلوبی‌ست؟ آیا پس از مردن شخص هم ممکن است سود یا زیانی به او برسد؟
کتاب پیش رو کوشش یک فیلسوف است برای پاسخ دادن به برخی از این پرسش‌ها. نویسندهٔ کتاب جفری اسکار فیلسوف اخلاق و استاد بازنشستهٔ دانشکدهٔ فلسفهٔ دانشگاه دارام است. پژوهش‌های او در حوزهٔ فلسفهٔ اخلاق طیف گسترده‌ای از موضوعات را در برمی‌گیرد؛ ازجمله مسئولیت اخلاقی، شجاعت، بخشودن، شرّ، فایده‌باوری، و مرگ. اسکار به حوزهٔ اخلاق باستان‌شناسی نیز علاقه دارد و از همین‌رو مدیر و یکی از مؤسسان «مرکز اخلاق میراث فرهنگی در دانشگاه دورام» است.
ویز، نیش، گاز
اتمام چاپبا ویز، نیش، گاز گام‌به‌گام با دنیای حشرات آشنا می‌شویم تا بفهمیم که چرا ما و سیاره‌ای که در آن زندگی می‌کنیم بدون آنها بختی برای بقا نداریم. حشرات تقریباً نیمی از دنیای جانوران را تشکیل می‌دهند و همه‌جا حضور دارند؛ از اعماق غارها تا بلندی‌های هیمالیا، درون کامپیوترها، چشمه‌های آب داغ، و حتی در سوراخ گوش و بینی جانوران بزرگ‌تر. خیلی‌ها گمان می‌کنند زندگی در نبود حشرات دلپذیرتر خواهد بود، اما درواقع بدون آنها زندگی ناممکن خواهد شد. حشرات هستند که گیاهان و جانوران مرده را به خاک تبدیل می‌کنند و گل‌ها را گرده‌افشانی می‌کنند و بود و نبود بسیاری از محصولات کشاورزی وابسته به آنها است. زندگی، آن‌طور که می‌شناسیم، بدون حشرات چندان نخواهد پایید و این در حالی است که در سال‌های اخیر گزارش‌های نگران‌کننده‌ای منتشر شده است دربارهٔ کاهش چشمگیر شمار و تنوع حشرات، روندی که برای ما و سیاره‌مان پیامدهای جدی خواهد داشت.
فلسفۀ امروزین علوم اجتماعی
1.200.000 توماناین کتاب رویکرد چندفرهنگیِ متمایزی به فلسفهٔ علوم اجتماعی دارد که مطابق آن، به معرفی و مداقه در موضوعات بنیادینی می‌پردازد که هنگام تفکر دربارهٔ انسان از منظر تفاوت‌های فرهنگی و اجتماعی نمی‌توان نادیده‌شان گرفت. سرفصل‌های مهمی که در کتاب بررسی شده‌اند ازجمله عبارت‌اند از خود و رابطه‌اش با دیگری؛ فرهنگ و جامعه؛ عقلانیت و فهم‌پذیری؛ نسبی‌گرایی و عینیت؛ و رابطهٔ تاریخ با علوم اجتماعی. با اینکه کتاب از بینش‌های نظریهٔ انتقادی، هرمنوتیک، پساساختارگرایی، و نیز فلسفهٔ تحلیلیِ علوم اجتماعی بهره می‌گیرد، به سبکی شیوا و غیرفنی نوشته شده است و متنی مطلوب برای دانشجویان فلسفهٔ علوم اجتماعی، کارورزانِ علوم اجتماعی، و علاقه‌مندان نگرش چندفرهنگی است.
برایان فِی (متولد ۱۹۴۳) استاد فلسفهٔ دانشگاه وسلین کنتیکت است. از دیگر آثار او می‌توان اشاره کرد به نظریهٔ اجتماعی و عمل سیاسی (۱۹۷۵) و علوم اجتماعیِ انتقادی (۱۹۸۷). فِی همچنین سردبیر نشریهٔ تاریخ و نظریه بوده است.
بیلی باد ملوان
اتمام چاپوقتی که هرمان ملویل در سال ۱۸۹۱ در هفتاد و دو سالگی چشم ازجهان فرو بست، معاصرانش احتمالاً او را داستان‌نویسِ ناکامی می‌دانستند که تا پیش از سی‌سالگی بارقه‌‌هایی از استعداد و نبوغ را نشان داده اما زود از جادۀ موفقیت خارج شده است. اثر سترگش، موبی‌دیک، اصلاً دیگر چاپ نمی‌شد و خودش هم بیش از سه دهه بود که فقط شعر می‌سرود و ظاهراً داستان‌نویسی را کنار گذاشته بود. چیزی که هنگام مرگ ملویل کسی نمی‌دانست این بود که او در پنج سال آخر عمر، گاه‌گاهی روی نگارش داستان بلند بیلی باد مشغول کار بود، داستانی که با مرگش ناتمام ماند.
بیلی باد نخستین بار، ۳۳ سال پس از مرگ نویسنده، در سال ۱۹۲۴ منتشر شد و امروز به عقیدۀ بسیاری، بعد از موبی‌دیک، بزرگ‌ترین شاهکار ملویل به شمار می‌آید.
مقدمه بر مابعدالطبیعه
اتمام چاپمقدمه بر مابعدالطبیعۀ برگسون که در حکم گفتار در روشِ اوست، نخستین کتاب فلسفی قرن بیستم است که در عنوانش، چند سالی پیش از مقدمه بر مابعدالطبیعۀ هایدگر، لفظ مابعدالطبیعه آمده است. به مناسبت انتشار همین نوشته است که بعدتر نزاع معروف بر سر برگسونیسم درمی‌گیرد.
نوشتۀ دوم، فلسفۀ فرانسوی، گزارشی است از سیر سیصدسالۀ فلسفۀ فرانسوی، از دکارت تا خود برگسون، در بیان فیلسوفی فرانسوی که خود پایی در قرن پشت سر دارد و پایی -پایدار و رهگشا- در سدۀ پیش رو.
از پس این دو نوشته، پی‌گفتاری از ژیل دلوز با عنوان «بازگشت به برگسون» آمده که بیش از صِرف ستایشی دیگربار از فیلسوفی بزرگ است؛ تأکیدی است مؤکد بر اهمیّت و معنای امروزینِ بازگشتن به برگسون.
پیوست‌های مترجم تمهید و تلاشی است برای آشنایی بیشتر با آنچه فلسفۀ برگسون، در آنجا و اینجا، ساخته است و می‌سازد.
مشروعیت اختلاف
350.000 توماناختلاف در جوامع مدرن امرى عادى و حتى ضرورى تلقى مى‌شود و با تدبیر درست، آن را به فرصتى براى رشد و پيشرفت جامعه تبديل كرده‌اند؛ تدبیری كه سرآغاز آن گفتگو است. ما نیز امروزه بيش از وقتی نيازمند پذيرش اختلاف و مشروعيت‌بخشى به آن با بحث و گفتگو و مناقشه هستيم. على اومليل، انديشمند مراكشى، چهار دهه پيش به اين نياز در كشور خويش پى برده بود و كتاب پيشِ رو را به آن اختصاص داد. او در پى پاسخ چنين پرسش‌هايى بود: پيشينيانِ متفكر ما در برابر دیگریِ مخالف یا ناقض افکار و آراءشان چه موضعی داشته‌اند؟ چگونه با او به جدال پرداخته‌اند و چه برخوردِ فکری‌ای با او داشته‌اند؟ آیا از مجموع برخوردها و بحث و جدل آنان با دیگری می‌توان دستمایه‌ای یافت که مدعای امروز ما، مشروعیت اختلاف در آراء، را پشتیبانی کند و به استواریِ قواعد گفتگو و سنت‌های آن بینجامد؟
دربارۀ تجدد، سیاست، فرهنگ
اتمام چاپپيوند و گسست سنت و مدرنيته را بسيارى انديشمندان پرسش‌‌انگيز دانسته‌اند: گاهى پيوستگى را چنان برجسته ساخته‌اند كه نو بودن در محاق رفته است؛ گاهى گسست را آن اندازه بنيادى دانسته‌اند كه پيوندها ناديدنى شده است. پرداختن به تجدد در اين كتاب چنان است كه نه گسست‌ها و نو بودن‌ها ناديده مى‌مانند نه پيوندها انكار مى‌شوند. بااين‌همه، به خلاف روايت‌هاى كژتاب از تجدد در ايران، سخن از تجددى است كه هرچند جديد است، از دلِ سنت سر برمی‌کشد؛ و طرفه آنكه ــ‌به عقيدۀ مؤلف‌ــ اين سنتِ تجددپرور سنتى غيرغربى است؛ سنّتى ايرانى كه تجددى ايرانى مى‌زايد.
دربارۀ تجدد سياست و فرهنگ را گفتارها و گفتگوهايى شكل مى‌دهند كه همگى حول مسألۀ تجدد مى‌گردند. آنچه دربارۀ تجدد ــ‌خواه در ايران و خواه در سرزمين‌هاى ديگر‌ــ گفته شده است، گاه از منظر فرهنگ است و گاه از ديدگاه سياست. اما بيشتر سخن از هنگامۀ درهم‌تنيدۀ اين دو است در پيوند با تجدد. از همين روست كه نوشته‌هايى دربارۀ «سياست و حكومت در امريكا» كنار مطالبى راجع به «تحولات و موانع تجدد در ايران» نشسته است تا بتوان «كارنامۀ برخى از فرهنگ‌سازانِ» ايرانى را با وسعت ديد و فراخ‌نگرىِ هرچه بيشتر سنجيد.
جهان ریاضی ما
2.200.000 تومانجهان ریاضی ما یک سفرنامه است. روایتِ سفری است اعجاب‌انگیز در زمان و مکان، از دورترین گذشتۀ قابل‌تصور تا زمان حال و آیندۀ بسیار دور، از ذرات کوچک‌تر از اتم تا ابعاد کهکشانی و بسیار فراتر از آن. مکس تگمارک در این کتاب یافته‌های جدیدِ کیهان‌شناسی و مکانیک کوانتومی را با زبانی ساده و روشن و بدون اتکا به فرمول‌های ریاضی توضیح می‌دهد.
سوای سبک خاص نویسنده که با دوری کردن از لحن خشک و سردِ مرسوم در نوشته‌های علمی، خواننده را در تجربیات شخصی و عاطفیِ خود در طول این سفرِ فکری همراه می‌کند، جهان ریاضی ما تفاوت مهم دیگری نیز با سایر کتاب‌های ترویج علم دارد. تگمارک در این کتاب، افزون بر توضیح نظریه‌های استاندارد فیزیک، از مرزِ آخرین یافته‌های علم فراتر می‌رود و فرضیۀ بلندپروازانۀ خودش به نام «فرضیۀ جهان ریاضی» را توضیح می‌دهد و می‌کوشد از آن دفاع کند. مطابق این فرضیه، کل واقعیت اساساً یک ساختارِ ریاضی است.
نامه‌هایی به یک دانشمند جوان
650.000 تومانادوارد ویلسون آموخته‌هایش از کارراههٔ حرفه‌ای و عصارهٔ ۶۰ سال تدریس خود را در نامه‌هایی برای نسل‌های پس از خویش بازگو می‌کند. از خاطرات پیشاهنگی خود در دورهٔ نوجوانی، آن‌زمان که دلمشغول مورچه‌ها و پروانه‌ها بوده، می‌آغازد و ۲۱ نامه را با داستان‌هایی از زندگی خویش پیش می‌برد. از انگیزه‌هایش برای زیست‌شناس شدن می‌گوید و از کامیابی‌ها و ناکامی‌های مسیری که پیموده است.
در زمانه‌ای که بقای ما بیش از پیش به درکمان از علم گره خورده، ویلسون بر آن است که موفقیت در عرصهٔ علم چندان به هوش سرشار یا مهارت ریاضی مربوط نیست و مهم اشتیاق و ممارست در یافتن و حل مسئله است. او می‌کوشد خوانندگان کتابش را متوجه عشق به خلاقیت علمی کند و احترام آنان را به جایگاه کوچک انسان در زیست‌بوم سیاره برانگیزد.
ادوارد ویلسون (۲۰۲۱-۱۹۲۹)، زیست‌شناس و طبیعی‌دان آمریکایی، یکی از بزرگ‌ترین نظریه‌پردازان تکامل در جهان و نویسندهٔ بیش از 30 کتاب دربارهٔ مورچه‌ها، بوم‌شناسی، زیست‌شناسی اجتماعی، تنوع زیستی، و تکامل است. او استاد دانشگاه هاروارد بود و برندهٔ جایزه‌های متعدد، ازجمله جایزهٔ پولیتزر. دوران کودکی ویلسون در جنوب آمریکا و جمع‌آوری مارها و حشرات در جنگل‌ها و مرداب‌های این منطقه تأثیری ماندگار بر کار و زندگی‌اش گذاشت.
می‌خواهم مراتب امتنان خودم را ابراز کنم. سپاس از شما که به من و هزاران نفر دیگر یادآوری کردید که چرا دانشمند شدیم. کتاب شما، نامه‌هایی به دانشمند جوان، پیش و بیش از هر چیز دربارهٔ حظ و اشتیاقِ کشف‌کردن است…
ـــــــ بیل استریور، نیویورک تایمز بوک ریویو
ویلسون در گنجینه‌ای از رهنمودهای عملی و نظری، که انباشتهٔ هفت دهه تجربهٔ اوست، برای دانشمندان تمام رشته‌ها ــــ در هر سن و سالی ــــ اندرزهایی کارا فراهم می‌آورد. این اثر رساله‌ای پرطمطراق و مشحون از اندیشه‌های فلسفی دربارهٔ بسط ایده‌های بزرگ نیست. ویلسون صرفاً عشقش به مورچه‌ها و تاریخ طبیعی آنها را با ما سهیم می‌شود و بی‌تردید از آنها لذت می‌برد. باقی چیزها از پی می‌آید.
ـــــــ نیچر
در ستایش عقل
600.000 تومانبرخی روانشناسان و فیلسوفان نقش عقل را در زندگی ما کم اهمیت جلوه داده‌اند. مایکل لینچ کار فوق‌العاده‌ای انجام داده است در توضیح اینکه عقل چیست و چرا هیچ بهانهٔ خوبی برای کنار گذاشتن عقل، این بهترین ایدهٔ روشنگری، وجود ندارد. چیزی که در مورد کتاب قابل توجه است، سبک آن است: نویسنده استدلال‌های عمیق را با پرداختی همه‌فهم به پیش می‌برد.
ــ آنتونی گوتلیب، نویسندهٔ رؤیای عقل
عقلانیت عینی پشتیبان عقل است و به همین دلیل باید از آن پیروی کرد. چگونه موضوع می‌تواند از این قرار باشد و این دفاع چه پیامدهایی دارد؟ پاسخ گسترده به این پرسش‌ها را در کتاب در ستایش عقل می‌یابید. این کتاب توانسته عمق فلسفی را با گسترهٔ تاریخی و مضمونی ترکیب کند. دقت را فدای لفاظی نمی‌کند، و وضوح را با اختصار درهم می‌آمیزد. این کتاب در برابر جریان‌های نسبی‌انگار در اندیشهٔ فلسفی و جریان‌های محافظه‌کار جزم‌اندیش در اندیشه‌ی سیاسی می‌ایستد. در مقابل این عده بارها و بارها باید ایستاد و مایکل لینچ این ایستادگی را استادانه انجام می‌دهد.
ــ ارنست سوزا، استاد فلسفه در دانشگاه راتگرز