کتابهای طلایی ۰۶: آرتور شاه و دلاوران میزگرد
200.000 توماننام «کتابهای طلایی» را شنیدهاید؟ نشنیدهاید؟ حق دارید. نسلهای امروز از این سری کتابهای مشهور نسلهای دیروز خیلی مطلع نیستند. احتمالاً اگر از کتابخوانها و کتابخواندههای نسل قبل، از پدران و مادرانتان بپرسید، خاطرهای از آشنایی و دوستی و الفت خود با این کتابها برایتان تعریف میکنند. کتابهایی که در «مؤسسهٔ انتشارات امیرکبیر» عبدالرحیم جعفری منتشر میشد و نسلی نوپا را پابهپای خودش با کتاب آشنایی داد و همراه کرد. عمدهٔ این کتابها ترجمهٔ نوجوانِ آن روزگار و ویراستار و فرهنگنویس نامدار امروز است: محمدرضا جعفری. شماری از صاحبنظران، زبان و لحنهایی را که مترجم در روایت این کتابها به کار برده است، از نمونههای درخشان و مؤثر ادبیات کودک و نوجوان تلقی کردهاند. کودکان و نوجوانان از راه این کتابها با بزرگترین داستانها و قصههای ادبیات جهان آشنا میشوند و به جهانی قدم میگذارند پر از شخصیتها و ماجراهای شگفت و اتفاقات حیرتانگیز. با سندباد بحری بادبان میگشایند و دریا به دریا میروند تا ناشناختهها را کشف کنند، با هفت کوتوله همقدم میشوند و میروند دیدنِ سپیدبرفی، با آرتورشاه و دلاوران میزگرد ملاقات میکنند و راهورسم قهرمانی و جوانمردی میآموزند، به دل اقیانوس میزنند و شکوه نهنگ سفید، موبیدیک، را نظاره میکنند. باز هم بگوییم؟ بهتر است خودتان کتابهای طلایی را دست بگیرید و ورق بزنید و بخوانید و به جمع هزاران کودک و نوجوانِ دیروز بپیوندید و در جهان این داستانها کنار آنها حاضر شوید. میپرسید: آیا این کتابها برای کودک و نوجوان امروز قدیمی نیست؟ میگوییم اگر بزرگترین آثار ادبی تاریخ بشر قدیمی شده باشد، این داستانها هم قدیمی شده است. بهباور ما این داستانها زنده و تازه و تپندهاند، تا ادبیات و تخیل و جستجوگری در روان انسان زنده است.
کتابهای طلایی ۰۵: پشۀ بینی دراز
200.000 توماننام «کتابهای طلایی» را شنیدهاید؟ نشنیدهاید؟ حق دارید. نسلهای امروز از این سری کتابهای مشهور نسلهای دیروز خیلی مطلع نیستند. احتمالاً اگر از کتابخوانها و کتابخواندههای نسل قبل، از پدران و مادرانتان بپرسید، خاطرهای از آشنایی و دوستی و الفت خود با این کتابها برایتان تعریف میکنند. کتابهایی که در «مؤسسهٔ انتشارات امیرکبیر» عبدالرحیم جعفری منتشر میشد و نسلی نوپا را پابهپای خودش با کتاب آشنایی داد و همراه کرد. عمدهٔ این کتابها ترجمهٔ نوجوانِ آن روزگار و ویراستار و فرهنگنویس نامدار امروز است: محمدرضا جعفری. شماری از صاحبنظران، زبان و لحنهایی را که مترجم در روایت این کتابها به کار برده است، از نمونههای درخشان و مؤثر ادبیات کودک و نوجوان تلقی کردهاند. کودکان و نوجوانان از راه این کتابها با بزرگترین داستانها و قصههای ادبیات جهان آشنا میشوند و به جهانی قدم میگذارند پر از شخصیتها و ماجراهای شگفت و اتفاقات حیرتانگیز. با سندباد بحری بادبان میگشایند و دریا به دریا میروند تا ناشناختهها را کشف کنند، با هفت کوتوله همقدم میشوند و میروند دیدنِ سپیدبرفی، با آرتورشاه و دلاوران میزگرد ملاقات میکنند و راهورسم قهرمانی و جوانمردی میآموزند، به دل اقیانوس میزنند و شکوه نهنگ سفید، موبیدیک، را نظاره میکنند. باز هم بگوییم؟ بهتر است خودتان کتابهای طلایی را دست بگیرید و ورق بزنید و بخوانید و به جمع هزاران کودک و نوجوانِ دیروز بپیوندید و در جهان این داستانها کنار آنها حاضر شوید. میپرسید: آیا این کتابها برای کودک و نوجوان امروز قدیمی نیست؟ میگوییم اگر بزرگترین آثار ادبی تاریخ بشر قدیمی شده باشد، این داستانها هم قدیمی شده است. بهباور ما این داستانها زنده و تازه و تپندهاند، تا ادبیات و تخیل و جستجوگری در روان انسان زنده است.
سیاست شادکامی
اتمام چاپدرک باک، رئیس سابق دانشگاه هارواد، در سیاست شادکامی این مسأله را مورد بررسی قرار میدهد که حکومتها چگونه میتوانند از دادههای روزافزون دربارهٔ علل شادکامی انسانها استفاده کنند تا بهروزی و کیفیت زندگی تمام شهروندان را افزایش دهند. در طی چهل سال گذشته، هزاران مطالعه و تحقیق در باب شادکامی صورت گرفته است. بعضی از این تحقیقات به شادکامی ناشی از فعالیتهای روزانه مانند کار کردن، ملاقات دوستان یا کارهای شاق خانه میپردازند. بعضی دیگر از این تحقیقات میکوشند میزان تأثیر درآمد، خانواده، دین، و دیگر عوامل را بر شادکامی انسانها بسنجند. باک با ارزیابی نقاط قوت و ضعف تحقیقات راجع به شادکامی، لوازم سیاسی آن تحقیقات را در این حوزهها دنبال میکند: رشد اقتصادی، برابری، بازنشستگی، بیکاری، خدمات سلامت، سلامت روانی، مسائل خانواده، تعلیم و تربیت، و کیفیت حکومت.
کتاب عمیق و ارزشمند و بههنگام سیاست شادکامی پرتویی جدی بر این مسأله میافکند که چه چیزی انسانها را شادکام میکند و چگونه حکومتها میتوانند رضایت بیشتری برای همگان، و نه فقط عدهای اندک، به ارمغان بیاورند.
مرشد و مارگریتا (زرکوب)
2.000.000 تومانمیخائیل بولگاکف سیزده سال آخر عمر خود را صرف نوشتن کتاب مرشد و مارگریتا کرد که به گمان بسیاری از منتقدان با رمانهای کلاسیک پهلو زده و بیتردید از درخشانترین آثار ادبی روسیه به شمار میرود. هنگام درگذشت بولگاکف جز همسر و دوستان نزدیکش کسی از وجود این کتاب خبر نداشت. ربع قرن پس از مرگ نویسنده، رمان بالاخره اجـازۀ انـتشـار یـافت و سیصدهزارتای آن یکشبه به فروش رفت و سپس هر نسخۀ آن تا صد برابر قیمت فروخته شد. دربارۀ این رمان شگفتانگیز بیش از صد کتاب و مقاله تنها به زبان انگلیسی نوشته شده است.
پردهخوان
اتمام چاپدر آغاز نور بود. چراغها خاموش میشد. من مقابل پرده میایستادم، تک و تنها. به جمعیت نگاه میکردم. چندنفری بیشتر نبودند. علامت شروع را میدادم! آنوقتها توی همهٔ فیلمها، حتی آنها که در فضاهای بسته میگذشت، انگار باران میبارید. مال این بود که انگشتهای آپاراتچی حلقههای فیلم را خراب میکرد. بابابزرگ دستم را گرفته بود. یقهام را مرتب کرد و گفت: «لرزش صحنهها روی پرده از لرزش آپارات نبود. از نفسکشیدن تماشاچیها هم نبود. از تپش قلب کسی بود که حواسش به همهچیز بود، قلب پردهخوان، قلب من.»
آرتور و جورج
اتمام چاپآرتور و جورج بر اساس داستانی واقعی روایت دو زندگی است. تلاقی دو زندگی. زندگی سِر آرتور کانن دویل و جورج اِدلاجی. یکی نویسندهای است معتبر و سرشناس و دیگری وکیل، پسر کشیش بخش که اصلیتش به زرتشتیان هند برمیگردد و مقرر است که ماجرای پیچیدهاش ناکارآمدی نظام قضایی انگلیس را به رخ کشد و تحولی در آن ایجاد کند.
جولین بارنز در این رمان که در زمرۀ منتخبان جایزۀ «بوکر» ۲۰۰۵ قرار گرفت، از واقعیت و خیال بهره گرفته است تا پرسشهایی را پیش روی مخاطب بگذارد که ذهن بشر را همواره به خود مشغول کرده است: ایمان و بیایمانی، عدالت و بیعدالتی، عشق، صداقت، وفاداری، آزادی و زنان، تعصب نژادی و جهل، و سرانجام اسرار مرگ و جهان پس از مرگ.
کلانداده: چگونه انقلاب اطلاعاتی زندگی ما را دگرگون میکند
600.000 تومانبراین کلِگ، بهخاطر نوشتههای علمیاش بسیار تحسین شده است. او جز تألیف کتاب برای نشریات علمی معتبر نظیر نِیچر و وال استریت ژورنال نیز مطلب مینویسد. کلِگ میکوشد روشن کند که چگونه شرکتها کلانداده را به قصد سود بردن از سنجههای هوشمند بهکار میگیرند، چگونه از تبلیغات بهره میبرند تا اطلاعات شخصی شما را گرد آورند و اقتصاد مبتنی بر قراردادهای کاری کوتاهمدت را که در آن کارگران زیر سلطهٔ هوسبازانهٔ الگوریتم اداره میشوند، توسعه دهند.
- نتفلیکس از کجا میداند که ما به چه میاندیشیم؟
- روباتهای فروش از کجا میدانند ما به چه چیزی نیاز داریم، در حالی که شاید ما خودمان ندانیم؟
- چرا کشف «بوزون هیگز» رویدادی کلان دادهای است؟
- آیا «کلان داده» میتواند به تحقق واقعی مردمسالاری کمک کند؟
- چرا شرکتهای بزرگ از اقتصاد مبتنی بر اشتغال موقت حمایت میکنند؟
- چگونه «داده» به «اطلاعات» و «اطلاعات» به «دانش» تبدیل میشود؟
یاد جنگل دور
1.200.000 تومانوقتی که مار میبینیم نفسمان بند میآید و از ترس از جا میپریم. زیبایی شکوهمند برآمدن آفتاب ما را به درنگ و شگفتی وامیدارد. این واکنشها تصادفی نیست؛ در واقع، بسیاری از واکنشهای انسان به طبیعت ریشهای عمیق در گذشتهٔ تکاملی ما دارد. ترس ما از مار به دلیل ترس از زهر یا ماهیچههای خردکنندهٔ آن است، و آنچه با طلوع خورشید مایهٔ دلگرمی ما میشود برطرف شدن خطر جانوران شکارگر است که در تاریکی به کمین نشستهاند. بسیاری از سلیقههای ما در زیباییشناسی، از انواع باغهایی که میسازیم تا غذاهایی که از خوردنشان لذت میبریم و تفریحاتی که سرگرممان میکنند، نتیجهٔ ماندگار انتخاب طبیعی است.
در این اثر بلندپروازانه و غیرعادی، زیستشناس تکاملی، گوردون اوراینز، به کاوش دربارهٔ نقش تکامل در واکنشهای انسان به محیط میپردازد. کار را با پرسش دربارهٔ علت وجود هیجانات در ما آغاز میکند و با ارائهٔ رویکردهای تکاملی به زیباییشناسی به پایان میرساند. اوراینز، نشان میدهد که چگونه هیجانات امروزی ما را تصمیمهایی شکل میدهند که نیاکان ما هزاران سال پیش در ساوانای آفریقا گرفتند. در طول این دوره دلبستگیها و بیزاریهایمان در مغز ما مداربندی شد، چون واکنش مناسب یا نامناسب به محیط به معنای تفاوت مرگ و زندگی بود.
هفتاد سال عاشقانه
اتمام چاپمحمد مختاری در کتاب هفتاد سال عاشقانه به گزینشی «مثلثی» روی آورده است که اضلاع آن اینهاست: حد عام قابلقبول، قدرت نمایندگی شعر از سوی شاعر، نظر شخصی گردآورنده. روح کلّی این گزینش، مفهوم اساسی کار او در کتاب انسان در شعر معاصر است: درک حضور دیگری. عاشقانههای همهٔ گرایشهای شعر معاصر در این کتاب منعکس شده است و به همین اعتبار، این کتاب مخاطب را با سیمایی کمابیش جامع از شعر عاشقانهٔ معاصر آشنا میکند. مختاری در مقالهٔ مفصل «ذهنیت غنایی معاصر» که در آغاز کتاب آمده کوشیده است روش کار و گزینش خود را تشریح کند و مفهوم عشق را در دو ساحت «ادبیات کلاسیک» و «شعر معاصر» بکاود و تفاوت بنیادین این هر دو فصل شعر فارسی را در نگاه به عشق و انسان بیان کند. بهجرأت میتوان گفت که این آنتولوژی تا امروز نیز جامعترین آنتولوژی شعر عاشقانهٔ فارسی است.
هیجیکاتا و اونو
700.000 تومانهر یک از کتابهای این مجموعه به زندگی و آثار پیشگامان تئاتر امروز جهان پرداخته است که شیوهٔ درک و اجرای تئاتر را دگرگون کردهاند. کتابها بهدقت نظم و نسق یافته تا خواننده قادر شود به درکی مناسب از مؤلفههای بنیادین کار هر چهرهٔ مهم تئاتر برسد. این چهرهها سکوی ترقی و پیشرفتی الهامبخش را فراهم میکنند برای دانشجویان تئاتر سدهٔ بیستم و دانشجوهای تئاتر معاصر و دورههای تاریخ تئاتر.
این کتابهای کمحجم با بهرهگیری از تصویر، نقش بدعتگذاران محبوب تئاتر مدرن را اینگونه روشن میکند:
ــ زندگینامهٔ شخصی
ــ توضیح نوشتههای اصلی
ــ تشریح اجراهای مهم
ــ بازآفرینی تمرینها
مجموعهٔ «طلایهداران تئاتر امروز» بهعنوان اولین قدم برای درک انتقادی تئاتر و نیز بهعنوان پیش درآمد تحقیقاتِ عمده و اساسی، از اهمیتی کمنظیر برخوردار است.
چرخۀ زندگی زنانه
1.300.000 توماناز نویسنده شروع کنیم: دکتر جوآن بوریسنکو را «گوهر کمیاب»، «دانشمند ستایشبرانگیز»، «درمانگر بااستعداد» و «عارف بیدغدغۀ خاطر» توصیف کردهاند. زنی که بهراستی از سرآمدانِ دوران ماست و از ۱۹۸۸ که به ایراد سخنرانی در مجامع عمومی پرداخته، هوش و شوخطبعی و فراستش صدها هزار نفر از خوانندگان آثارش را به شوق آورده است. بوریسنکو خود کتاب «چرخۀ زندگی زنانه» را کتابی برای همۀ زنان در هر مرحله از چرخۀ زندگی، خوانده است. همهٔ زنان مخاطب و منظور بودهاند و زبان و لحن کتاب نیز گواهِ همین است. نتیجۀ مطالعات او در این کتاب حاوی اصول مقدماتی برای سازگاری با پیری یا رسالهای دربارۀ چگونگی تربیت دختران در نوجوانی یا کوششی برای اثبات این نکته نیست که زنان دارای ویژگیهایی هستند که آنها را بر مردان برتری میبخشد. بلکه بینشی است غنی و شگفت و بحثبرانگیز از زیستشناسی و روانشناسی و معنویت منحصربفرد زنان که بهزعم نویسنده استعدادهای مشخصی را به آنها اعطا میکند و قواعد وجودی خاصی را حولشان پدید میآورد.
دکتر بوریسنکو دورۀ دکترا و فوق دکترای خودش را در دانشکدۀ پزشکی هاروارد در رشتۀ زیستشناسی سلول سرطانی و رفتاردرمانی گذرانده است و بعد از آن به شغل خود، یعنی تدریس علوم پزشکی بازگشته است. کتابهای او غالباً از پرفروشترین کتابهای نیویورکتایمز هستند. «مراقبت از تن، بهبود روان» و «چرخۀ زندگی زنانه» از جملۀ این کتابها محسوب میشوند. در این کتاب از منظری با جهان درونی زنان مواجه میشوید که احتمالاً هیچگاه تجربهاش نکردهاید. عدد «هفت» را فراموش نکنید!
راهی نیست؟
اتمام چاپنویل شوت، رماننویس و مهندس پرواز، در ایلینگ انگلستان زاده شد (۱۸۹۹). در طول سی سال فعالیت ادبیاش، بیستوپنج رمان نوشت. با اقتباس از راهی نیست؟ و شهری چون آلیس، که از آثار برجستهٔ او به شمار میروند، فیلمهایی ساخته شده است: در آسمان راهی نیست به کارگردانی هنری کاستر، با بازی جیمز استیوارت و مارلین دیتریش (۱۹۵۱)، و شهری چون آلیس به کارگردانی جک لی، با بازی ویرجینیا مکنا و پیتر فینچ(۱۹۵۶). از دیگر آثارش: جادۀ تنهایی (۱۹۳۲)؛ ویرانشهر (۱۹۳۸)؛ پاستورال (۱۹۴۰)؛ در ساحل (۱۹۵۷).
شوت، که مدیر یک شرکت هواپیماسازی نیز بود، در آثارش بسیار از مضامین هوانوردی بهرده میبرد. رمانهای او به قوّت قصهپردازی مشهورند. او نویسندهایست که سرراست قصهاش را میگوید و با استواری و استادی مضامین و پیرنگ داستانهایش را بسط میدهد. کمتر از خط عمل قصه خارج میشود و از لفاظی و فلسفهپردازی صریح میپرهیزد. و چنین است که راسل او را امیرزادهی قصهگویان انگلیسی معرفی میکند.