همه تنها میمیرند
اتمام چاپاوتو و الیزه هامپل تا پیش از انتشار این رمان بیش از دو نام در بایگانی گشتاپو نبودند و اگر هانس فالادا همه تنها میمیرند را نمینوشت شاید جهان هرگز رنج تنهایی و شور عشق و درد جدایی این زوج مبارز برلینی را درنمییافت. آنها باید شش دهه مستور در جهان ادبیات آلمانی میماندند تا صدایشان با انتشار ترجمهٔ انگلیسی رمان به گوش خوانندگانی از سراسر جهان برسد و کتاب در صدر جدول فروش ایالات متحد امریکا، بریتانیا، فرانسه، و کانادا قرار بگیرد و نیویورک تایمز آن را رویداد ادبی سال 2009 بنامد.
روزنامهٔ مونترئال گازت دربارهٔ آن چنین نوشته است: «این رمان صرفاً بازنمایی یک زندگی نیست. از ورای زمان و مکان و فرهنگ بر سرمان فریاد میکشد که من آنجا بودم.»
زنان تشنۀ قدرت
۸۰۰.۰۰۰تومانحکومت ساقط شده است، مردان از رأس قدرت به زیر کشیده شدهاند و زنان حکومت را تماماً در ید قدرت خود دارند. سالهاست مرزهای کشور به روی بیگانگان بسته شده و جهان فقط با اطلاعاتی از وقایع امپراتوری زنان خبر دارد که سران صلاح میبینند منتشر شود. ژودیت، «شبانِ» زنان، که پس از مرگ مادرش جانشین او شده آن سرزمین را با مُشت آهنین اداره میکند؛ مضحکهای سیاسی در دل رژیمی هذیانزده که تمام شعارهای پیش از انقلابش را کنار گذاشته و در کار خلق ارزشها و شعارهای جدید است. بهموازات روایت اصلی، خاطرات پرستاری معمولی پیش کشیده میشود که به حریم شبان راه مییابد و واقعیتِ پارانویایی قدرت و مواهب کارگزاران حکومت و بلهوسیهای جنونآمیز آنها را به تصویر میکشد. زنان تشنهٔ قدرت تأملی است در باب دلایل و تأثیرات تعصب و فساد در ساختار حکومتهای تمامیتخواه از هر سنخ.
قطرهاشکی در اقیانوس
۱.۷۰۰.۰۰۰تومانقطرهاشکی در اقیانوس، شاهکار برآمده از تجربهٔ زیستهٔ مانس اشپربر، عمدتاً داستانِ از اینجا راندگان و از آنجا ماندگان است، با این تفاوت که اینان نه از اینکه رانده شدهاند پشیماناند نه از اینکه مانده شدهاند سوگوار. این است وضعیت وجودی آن دسته از روشنفکران چپ اروپاییِ عمدتاً درگیرِ مبارزهٔ عملی که سودای حقیقتجویی را فدای استالینیسمِ مسلط نکردهاند؛ روشنفکرانی که درست به همین علت از مرامی که اقلاً بهلحاظ نظری بدان تعلق خاطر داشتهاند رانده یا اخراج شدهاند و در عین حال دست از مبارزه با فاشیسم هم برنداشتهاند و اکنون با دو دیو تمامیتخواه، فاشیسم و استالینیسم، پنجه در پنجه افکندهاند و حقیقت خود را میجویند؛ روشنفکرانی که اکنون هم آماج حملات همکیشان سابق خودند و هم آماج حملات خصم دیرین.
ویراست نخست «قطرهاشکی در اقیانوس» را که زندهیاد روشنک داریوش از آلمانی به فارسی گردانیده بود در سال ۱۳۶۲ منتشر کردیم. اکنون که نزدیک به چهل سال میگذرد ویراست دوم آن پس از مقابلۀ کامل با متن اصلی توسط آقای محمد همتی، و ویرایش نثر فارسی آن توسط آقای محمدرضا جعفری ضمن افزودن برخی پانوشتهای لازم، منتشر میشود.
ماکیاوللی برای همه
۱۵۰.۰۰۰توماندر این کتاب اندیشهها و زندگی پر فراز و نشیب نیکولو ماکیاوللی، این مشهورترین فیلسوف سیاسی، با زبانی ساده و گیرا مطرح میشود. در این دوران که شهریارهای موقت و دائمی توأمان در جهان حکم میرانند چرا همچنان میتوان خواندن آثار ماکیاوللی را مفید یا ضروری دانست؟ چه چیزی در آثار او هست که از آنها متنهایی زنده و معاصر میسازد؟ آثار او چه دارند که به ما بگویند؟ ماکیاوللی شهریار را بر اثر چه رویدادهایی و با چه رویکردی نوشت؟ آیا بهراستی میخواست به شهریاران درس نیرنگ بدهد، یا سر آن داشت که شیوههای نیرنگ شهریاران را به مردم بنمایاند؟
پاتریک بوشرون تاریخنگار برجسته و استاد دانشگاه در فرانسه، در پاسخ به این پرسشها از دیدگاهی نو به تحلیل آثار و اندیشههای ماکیاوللی پرداخته است. او فقط به بازخوانی کتاب شهریار، یعنی مشهورترین کتاب ماکیاوللی، بسنده نکرده و کتابها و دیگر نوشتههای او و حتی نمایشنامههای طنزش را هم از نظر گذرانده است تا شاید به ژرفنای اندیشهٔ ماکیاوللی و چراییِ اهمیت و ضرورتش پی ببرد.
معیارهای قابلیت در تفکر نقادانه
۲۵۰.۰۰۰تومانکتاب معیارهای قابلیت در تفکر نقادانه چارچوبی برای ارزیابی تواناییهای سنجشگرانهاندیشی دانشجویان فراهم میآورد. این معیارها به مدیران و آموزشگران در تمام سطوح، از ابتدایی تا تحصیلات عالی، کمک میکند که میزان سنجشگرانه بودن تفکر و استدلال دانشجویان را در هر موضوع یا رشته ارزیابی کنند.
تفکر نقادانه دربارۀ مسائل اخلاقی
۲۵۰.۰۰۰توماناین کتاب ضمن برشمردن برخی از مهلکترین خطاهای تفکر اخلاقی، خواننده را با مفاهیم و ابزارهایی سودمند برای سنجشگرانهاندیشی دربارهٔ مسائل اخلاقی آشنا میسازد. با توجه به رابطهٔ نزدیک تفکر نقادانه و فلسفه، کتاب حاضر میتواند پیشدرآمدی بر فلسفهٔ اخلاق نیز قلمداد شود.
پنیر و کرمها
اتمام چاپپنیر و کرمها جد و جهدی است برای برکشیدن صدای گمشدهٔ یکی از انسانهای گمنام به متن تاریخ. صدای مِنوکیو مشهور به دومنیکو اسکاندلا، آسیابانی روستایی، که از بخت بد دستگاه تفتیش عقاید کلیسا او را در ایتالیا در واپسین سالهای سدهٔ شانزدهم میلادی زندانی کرد و به محکمه کشاند. آنچه در این میان به این صدای نوعی در تاریخ تمایزی چشمگیر میبخشد جهانی است که او با استمداد از زندگی روزمره و کتابهایش آفریده است. کارلو گینزبورگ در پنیر و کرمها کوشیده است سطر به سطر اسناد اندکی را که از محاکمهٔ او بر جای مانده است بکاود و جهانبینی این آسیابان گمنام را ترسیم کند و نشان دهد که شهروندان عادی آنگونه که تا کنون گمان میبردهایم، صرفاً فرمانبرِ فرادستان نبودهاند بلکه فقط صدایشان ناشنیده مانده است. پنیر و کرمها از شاخصترین نمونههای تاریخنگاریِ خُرد و تاریخنگاریِ فرهنگی در جهان است.
هلگولند
اتمام چاپهلگولند جزیرهای بیدار و درخت در دریای شمال است، که ورنر هایزنبرگ ۲۳ساله توانست نظریهٔ مکانیک کوانتومی را در آنجا خلق و دورانی از انقلاب علمی را آغاز کند. فیزیک کوانتومی انباشته از آرای غریب است که منجر به بیشمار کشف و پیشرفت فناوری شده است و اکنون درک ما از جهان هستی مبتنی بر نظریههای گرانش کوانتومی و مکانیک کوانتومی است، گرچه هنوز هم رازآلوده مانده است.
کارلو روولّی در هلگولند میکوشد که این عرصههای رازآلوده را بکاود. جهان کوانتومی که او توصیف میکند، همانقدر زیباست که تکاندهنده. آثار او همچون نظم زمان و واقعیت ناپیدا تا کنون به بیش از چهل زبان ترجمه شده است.
آرمانشهر واقعبینها
اتمام چاپدر فلسفۀ غرب، آرمانشهر نمادی است از واقعیتی آرمانی و تام؛ همچنین میتوان آن را نمودِ حقیقتی دستنیافتنی دانست. افلاطون را نخستین فیلسوف آرمانگرای اندیشۀ غرب میخوانند. درواقع، آرمانشهر با مفهوم ایدهٔ افلاطون هماهنگی کامل دارد. این اندیشهٔ افلاطون را میتوان در رسالهٔ جمهوریاش پیدا کرد که، در آن، سیاست را به عرصههای گستردهتری همچون دولت و قانون اساسی بسط میدهد و خطوط اصلیای را که برای سازماندهی شهر آرمانی لازم است ترسیم میکند؛ از همین رو است که بسیاری او را مبدع این اندیشه میدانند.
ایدئالیستهای قرونوسطی هم تصورات الهیاتیای دربارۀ مفهوم آرمانشهر داشتند. آرمانشهر از نظر آنها جایی بود مثل سرزمین رؤیاییِ «کوکِین»، سرزمینی از شیر و عسل که در آن نهرهای شراب جاری است، میوۀ درختان پنکیک است، و شیرینی و کلوچۀ داغ از آسمان میبارد. در «کوکِین» کشاورز و صنعتگر و غیره با هم برابرند و زیر آفتاب مطبوع لمیدهاند.
مشکل سیاستمداران امروزی این است که حتی در این حد هم دیدگاهی مشترک از این مفهوم به دست نمیدهند و، از آنجا که قدرت تخیلشان را هم از دست دادهاند، این مفهوم را دربست به راست و چپ افراطی واگذار میکنند تا آنها انواع و اقسام آرمانشهرها را به خورد ابنای بشر بدهند.
هیلری پاتنم
۴۰۰.۰۰۰توماناین کتاب حاویِ ترجمهی فارسیِ ده مقاله از هیلری پاتنم است. مقالهها در سه بخش گرد آمدهاند: I. فلسفهی زبان (چهار مقاله)، II. فلسفهی علم (چهار مقاله)، III. فلسفهی ذهن (دو مقاله). مقالهها همگی در سالهای ۱۹۶۰ تا ۱۹۹۰ ــسالهای اوجِ درخششِ فلسفیِ پاتنمــ منتشر شدهاند و بعضی از آنها از معروفترین مقالههای فلسفهی تحلیلیاند.
هر یک از سه بخشِ کتاب حاویِ مقدمهی کوتاهی است در توضیحاتِ کتابشناختی و معرفیِ آثارِ مرتبطی از پاتنم و دیگران. یک ضمیمهی بخشِ III مقالهای است به قلمِ خودِ پاتنم دربارهی تحولِ نظرهایش در فلسفهی ذهن. ضمیمههای پایانِ کتاب قطعاتیاند از زندگینامهی خودنوشتِ پاتنم.
ماتریس ذهن
اتمام چاپتبار مفهوم روابط موضوعی مانند تمام مفاهیم اصلی روانکاوی به فروید بازمیگردد. نظریهٔ روابط موضوعی گسترهای است از نظریه و درمان که از روانکاوان کلاینی گرفته تا روانکاوان مستقل، هر یک به نوبهٔ خود به آن پرداختهاند. و در کل میتوان مؤلفههای اصلی آن را در سه بخش خلاصه کرد: نخست، سپهر شخصی یا وجوه روانی آدمها از «رابطه» ساخته میشود و در بستر ماتریسی از ارتباط تحول و تکامل مییابد. دوم اینکه نیاز به ارتباط حیاتی است و چیزی جای آن را نمیگیرد. و سرانجام آنکه، نظریههای روابط موضوعی با نظریههای بین شخصی یکی نیستند.
این کتاب یکی از متون مهم در زمینهٔ روابط موضوعی است و نیز کتابی جذاب و بدیع که هم تحلیلگران و هم خوانندگانِ غیر متخصص میتوانند از آن بهرهٔ لازم ببرند.