پایتخت در خطر سقوط است و نیروهای وی­یا و ساپاتا شهر را ترک می­کنند و مردم وفادار به انقلاب نیز در پی آنان جلای وطن می­کنند. سیاستمداران، کارمندان، ژنرال­ها و افسران «ارتش سابق فدرال»، دکترها، معلم­ها، زنان راحت­طلب تهی­مغز، زنان بدکاره، و خلاصه همه کسانی که کوته­نظرانه به وی­یا دل بسته بودند، نومیدانه می­کوشند بگریزند تا به­دست سربازان سرخپوست قبیلهٔ «یاکی» کشته نشوند. این فراریان هراسان در یک واگن بهداری گرد می­آیند و در سراسر شبی هولناک، حدس­های دیوانه­وار خود را بلغور می­کنند.

ماریانو آسوئلا را «رمان­نویس انقلاب» نامیده­‌اند. او نخستین رمان­نویس انقلاب مکزیک است و دیگر نویسندگان متعهد مکزیک تحت تأثیر او بوده­اند. مگس­ها از نخستین و مهم­ترین رمان­های آسوئلاست که در دورهٔ دیکتاتوری پورفیریو دیاس نوشته است.

حقِ حق داشتن مفهومی‌ تازه و منبعی مهم برای تفکّر و کنشِ سیاسی در زمانه‌ی ما است. عصری که روز به روز و در گوشه و کنار جهان بر شمار افرادی که عاجز از تعلّق به یک جامعه‌ی سیاسی هستند افزوده می‌شود. هانا آرنت این عبارت را در نقد «حقوق بشر» به‌کار می‌گرفت و او بر آن بود که اساساً مفهوم حقوق بشر انسجام لازم را جهت اینکه مبنایی برای نظریه‌ی سیاسی دموکراتیک باشد ندارد. در کتاب حاضر، سعی بر آن است که با ارائه‌ی قرائتی نقّادانه از حقِ حق داشتن، اصول و منابعی برای تلاش‌های دموکراتیک پرورده شود.

ایلیچ جهان ما را در معرض مخاطره‌ای جدی می‌بیند. مخاطره‌ای که منشأ آن نه کمبود انرژی بلکه فراوانی مصرف آن است. مصرف بی‌بندوبار انرژی نه‌تنها محیط زیست را به پلشتی می‌کشاند، محیط معنوی زیست را نیز تباه می‌کند و نابرابری‌ها را دامن می‌زند.
جهان ما با اتکای غیرمنطقی بر مصرف بی‌محابای انرژی نابرابری آدمیزادگان را به‌ نحو غیرقابل تحملی افزوده و در میان فقیر و غنی فاصله افکنده است. این است مطلبی که ایلیچ در این رساله در صدد اثبات آن است و با قدرت منطق شگفت‌انگیزی آن را مطرح می‌کند.