مرگی که زندگی است
اتمام چاپتصور کنید که در گوشهای از جهان واقعی ما، و نه در عالم تخیل و داستان، نامهای با این کلمات شروع شده باشد، «محبوبم، متأسفانه شاید این نامهٔ وداع من با تو باشد. تا ساعتی دیگر اعدام خواهم شد و…»؛ آنگاه هرچه پس از این کلمات نوشته شده باشد اهمیتی بیمانند خواهد داشت، خواه سادهترین سخنان و خواه دشوارترین پرسشها و پیامها. اهمیت آنها بیش از هرچیز در این است که چشم در چشم مرگ نوشته شدهاند، خصوصاً اگر این مرگ در راه آرمانی والا بوده باشد.
این کتاب دربردارندهٔ یادداشتها و نامهها و نوشتههایی اینچنین از بیش از پنجاه تن از کسانی است که محکوم به مرگ یا در آستانهٔ مرگ بودهاند و در زندانها و اردوگاههای نازیها جان سپردند.
استاد
۳۰۰.۰۰۰تومان«گو» بازی استراتژیکیست که در آن بازیکنان میکوشند سنگهای سیاه یا سفید حریف را محاصره کنند. اصول گو ساده اما اجرای آن بس پیچیده است و گویای حساسیت ژاپنی. یاسوناری کاواباتا در این رمان/وقایعنامه مسابقهٔ استاد محترمِ شکستناپذیری را با بازیکنی جوان و مترقی دستمایه کرده است تا لحظهای را به تصویر بکشد که در آن سنتهای صُلب ژاپن امپراتوریایی با هجوم سدهٔ بیستم مواجه میشوند. رقابت استاد و حریفش چند ماه به طول میانجامد و در خلالِ بازی تنشهایی پیش میآید که جز بازیکنان، خانواده و نزدیکان آنها را نیز در خود فرومیکشد و مسابقه را به دوئلی تبدیل میکند که سرانجامی ندارد جز مرگ یکی از بازیکنان.
استاد رمانیست با جزئیات درخشان، هم آمیخته به تعلیق و هم آرام، مرثیهای برای کل یک جامعه، تحریرشده با ایجازی شاعرانه و فراستی روانشناسانه، که جایزهٔ نوبل ادبیات را برای کاواباتا به ارمغان آورد.
روانشناسی هنر
اتمام چاپچرا از هنر لذت میبریم؟ چه چیزی ما را به آفرینش آثار هنری برمیانگیزد؟ علوم اعصاب چگونه میتواند ما را در درک ذوق هنری خودمان یاری کند؟
روانشناسی هنر درآمدی است دربارهٔ مجموعهٔ منتخبی از راههای پرشماری که در آنها روانشناسی میتواند به ما در درک و تحسین فعالیتهای خلاق کمک کند. این کتاب با بررسی چگونگی درک ما از وجوه گوناگون هنر، از رنگ گرفته تا حرکت، آفرینش هنری را همچون شکلی از رفتار انسانی بررسی میکند که در طول تاریخ منبع همیشگی الهام و کشمکش و گفتگو بوده است. این کتاب همچنین بحث میکند که چگونه عواملی مانند جعل و فناوری بازتولید و تبعیض جنسیتی بر قضاوت ما دربارهٔ هنر تأثیر میگذارند.
روانشناسی هنر با طرح این پرسش که علم روانشناسی چه ارتباطی با درک ارزش هنری دارد، خواننده را با روشهای جدید تفکر درباره نحوهٔ آفرینش و پذیرش و کاربرد هنر آشنا میکند.
جورج مَدِر استاد روانشناسی در دانشگاه لینکلن انگلستان است. علایق پژوهشی اصلیاش عبارتاند از ادراک حرکت، هنر، و توهم بصری.
حیات چیست؟
۶۰۰.۰۰۰تومانتعریف حیات پرسشی کهن اما همچنان بیپاسخ است. گویی پدیدهای تعریفگریز است که به هیچ تعریفی بر پایهٔ شروط لازم و کافی تن نمیدهد و از هر تلاشی در این جهت با رو کردن استثنایی میگریزد. دنیای زنده بهمراتب پیچیدهتر از آن است که بتوان با یک تعریف قاطع بر پایهٔ معیارهایی محدود تکلیف تمام موارد بینابینی را روشن کرد. اما هدف پل نرس در این کتاب نه تلاش برای پاسخ دادن به چیستی حیات، بلکه برشمردن پنج «ایدهٔ بزرگ» در زیستشناسی برای توضیح سازوکار حیات است: سلول، ژن، تکامل از راه انتخاب طبیعی، حیات همچون شیمی، و حیات همچون اطلاعات. او نتیجه میگیرد که موجودات زنده ماشینهای فیزیکی، شیمیایی، و اطلاعاتی با حدود مشخص هستند که تکامل مییابند. همچنین، بر اهمیت سلول تأکید میکند و آن را واحد بنیادی حیات و اتم زیستشناختی مینامد، جایی که شیمی به زیستشناسی تبدیل میشود و از رهگذر این تبدیل مهمترین ویژگی موجودات زنده، یعنی رفتار هدفمند و مفهوم «خود»، پدید میآید.
ویز، نیش، گاز
اتمام چاپبا ویز، نیش، گاز گامبهگام با دنیای حشرات آشنا میشویم تا بفهمیم که چرا ما و سیارهای که در آن زندگی میکنیم بدون آنها بختی برای بقا نداریم. حشرات تقریباً نیمی از دنیای جانوران را تشکیل میدهند و همهجا حضور دارند؛ از اعماق غارها تا بلندیهای هیمالیا، درون کامپیوترها، چشمههای آب داغ، و حتی در سوراخ گوش و بینی جانوران بزرگتر. خیلیها گمان میکنند زندگی در نبود حشرات دلپذیرتر خواهد بود، اما درواقع بدون آنها زندگی ناممکن خواهد شد. حشرات هستند که گیاهان و جانوران مرده را به خاک تبدیل میکنند و گلها را گردهافشانی میکنند و بود و نبود بسیاری از محصولات کشاورزی وابسته به آنها است. زندگی، آنطور که میشناسیم، بدون حشرات چندان نخواهد پایید و این در حالی است که در سالهای اخیر گزارشهای نگرانکنندهای منتشر شده است دربارهٔ کاهش چشمگیر شمار و تنوع حشرات، روندی که برای ما و سیارهمان پیامدهای جدی خواهد داشت.
فلسفۀ امروزین علوم اجتماعی
۹۵۰.۰۰۰توماناین کتاب رویکرد چندفرهنگیِ متمایزی به فلسفهٔ علوم اجتماعی دارد که مطابق آن، به معرفی و مداقه در موضوعات بنیادینی میپردازد که هنگام تفکر دربارهٔ انسان از منظر تفاوتهای فرهنگی و اجتماعی نمیتوان نادیدهشان گرفت. سرفصلهای مهمی که در کتاب بررسی شدهاند ازجمله عبارتاند از خود و رابطهاش با دیگری؛ فرهنگ و جامعه؛ عقلانیت و فهمپذیری؛ نسبیگرایی و عینیت؛ و رابطهٔ تاریخ با علوم اجتماعی. با اینکه کتاب از بینشهای نظریهٔ انتقادی، هرمنوتیک، پساساختارگرایی، و نیز فلسفهٔ تحلیلیِ علوم اجتماعی بهره میگیرد، به سبکی شیوا و غیرفنی نوشته شده است و متنی مطلوب برای دانشجویان فلسفهٔ علوم اجتماعی، کارورزانِ علوم اجتماعی، و علاقهمندان نگرش چندفرهنگی است.
برایان فِی (متولد ۱۹۴۳) استاد فلسفهٔ دانشگاه وسلین کنتیکت است. از دیگر آثار او میتوان اشاره کرد به نظریهٔ اجتماعی و عمل سیاسی (۱۹۷۵) و علوم اجتماعیِ انتقادی (۱۹۸۷). فِی همچنین سردبیر نشریهٔ تاریخ و نظریه بوده است.
بیلی باد ملوان
اتمام چاپوقتی که هرمان ملویل در سال ۱۸۹۱ در هفتاد و دو سالگی چشم ازجهان فرو بست، معاصرانش احتمالاً او را داستاننویسِ ناکامی میدانستند که تا پیش از سیسالگی بارقههایی از استعداد و نبوغ را نشان داده اما زود از جادۀ موفقیت خارج شده است. اثر سترگش، موبیدیک، اصلاً دیگر چاپ نمیشد و خودش هم بیش از سه دهه بود که فقط شعر میسرود و ظاهراً داستاننویسی را کنار گذاشته بود. چیزی که هنگام مرگ ملویل کسی نمیدانست این بود که او در پنج سال آخر عمر، گاهگاهی روی نگارش داستان بلند بیلی باد مشغول کار بود، داستانی که با مرگش ناتمام ماند.
بیلی باد نخستین بار، ۳۳ سال پس از مرگ نویسنده، در سال ۱۹۲۴ منتشر شد و امروز به عقیدۀ بسیاری، بعد از موبیدیک، بزرگترین شاهکار ملویل به شمار میآید.
مقدمه بر مابعدالطبیعه
۱۰۰.۰۰۰تومانمقدمه بر مابعدالطبیعۀ برگسون که در حکم گفتار در روشِ اوست، نخستین کتاب فلسفی قرن بیستم است که در عنوانش، چند سالی پیش از مقدمه بر مابعدالطبیعۀ هایدگر، لفظ مابعدالطبیعه آمده است. به مناسبت انتشار همین نوشته است که بعدتر نزاع معروف بر سر برگسونیسم درمیگیرد.
نوشتۀ دوم، فلسفۀ فرانسوی، گزارشی است از سیر سیصدسالۀ فلسفۀ فرانسوی، از دکارت تا خود برگسون، در بیان فیلسوفی فرانسوی که خود پایی در قرن پشت سر دارد و پایی -پایدار و رهگشا- در سدۀ پیش رو.
از پس این دو نوشته، پیگفتاری از ژیل دلوز با عنوان «بازگشت به برگسون» آمده که بیش از صِرف ستایشی دیگربار از فیلسوفی بزرگ است؛ تأکیدی است مؤکد بر اهمیّت و معنای امروزینِ بازگشتن به برگسون.
پیوستهای مترجم تمهید و تلاشی است برای آشنایی بیشتر با آنچه فلسفۀ برگسون، در آنجا و اینجا، ساخته است و میسازد.
مشروعیت اختلاف
۱۵۰.۰۰۰توماناختلاف در جوامع مدرن امرى عادى و حتى ضرورى تلقى مىشود و با تدبیر درست، آن را به فرصتى براى رشد و پيشرفت جامعه تبديل كردهاند؛ تدبیری كه سرآغاز آن گفتگو است. ما نیز امروزه بيش از وقتی نيازمند پذيرش اختلاف و مشروعيتبخشى به آن با بحث و گفتگو و مناقشه هستيم. على اومليل، انديشمند مراكشى، چهار دهه پيش به اين نياز در كشور خويش پى برده بود و كتاب پيشِ رو را به آن اختصاص داد. او در پى پاسخ چنين پرسشهايى بود: پيشينيانِ متفكر ما در برابر دیگریِ مخالف یا ناقض افکار و آراءشان چه موضعی داشتهاند؟ چگونه با او به جدال پرداختهاند و چه برخوردِ فکریای با او داشتهاند؟ آیا از مجموع برخوردها و بحث و جدل آنان با دیگری میتوان دستمایهای یافت که مدعای امروز ما، مشروعیت اختلاف در آراء، را پشتیبانی کند و به استواریِ قواعد گفتگو و سنتهای آن بینجامد؟
دربارۀ تجدد، سیاست، فرهنگ
اتمام چاپپيوند و گسست سنت و مدرنيته را بسيارى انديشمندان پرسشانگيز دانستهاند: گاهى پيوستگى را چنان برجسته ساختهاند كه نو بودن در محاق رفته است؛ گاهى گسست را آن اندازه بنيادى دانستهاند كه پيوندها ناديدنى شده است. پرداختن به تجدد در اين كتاب چنان است كه نه گسستها و نو بودنها ناديده مىمانند نه پيوندها انكار مىشوند. بااينهمه، به خلاف روايتهاى كژتاب از تجدد در ايران، سخن از تجددى است كه هرچند جديد است، از دلِ سنت سر برمیکشد؛ و طرفه آنكه ــبه عقيدۀ مؤلفــ اين سنتِ تجددپرور سنتى غيرغربى است؛ سنّتى ايرانى كه تجددى ايرانى مىزايد.
دربارۀ تجدد سياست و فرهنگ را گفتارها و گفتگوهايى شكل مىدهند كه همگى حول مسألۀ تجدد مىگردند. آنچه دربارۀ تجدد ــخواه در ايران و خواه در سرزمينهاى ديگرــ گفته شده است، گاه از منظر فرهنگ است و گاه از ديدگاه سياست. اما بيشتر سخن از هنگامۀ درهمتنيدۀ اين دو است در پيوند با تجدد. از همين روست كه نوشتههايى دربارۀ «سياست و حكومت در امريكا» كنار مطالبى راجع به «تحولات و موانع تجدد در ايران» نشسته است تا بتوان «كارنامۀ برخى از فرهنگسازانِ» ايرانى را با وسعت ديد و فراخنگرىِ هرچه بيشتر سنجيد.
چهرههای موسیقی ایران معاصر ۰۵ ــ جلد پنجم
۱.۲۰۰.۰۰۰تومانمتأسفانه در زمان ما اوضاع به گونهای است که حتی بسیاری از افراد روشنفکر و اهل مطالعه و ادب نیز به کلی با موسیقی ملی خود بیگانهاند. اما نباید فراموش کرد که در روزگاری نهچندان دور اساتید بزرگ و ارجمندی این موسیقی را به بهترین وجهی اجرا نموده و چراغ آن را روشن نگاه داشتهاند.
چهرههای موسیقی ایران معاصر (در یک مجموعهٔ چند جلدی) به بررسی سبک آثار و احوال آنان پرداخته و کوشیده است تا این انفصال فرهنگی و جدایی جوانان را از میراث فرهنگی خود برطرف نموده، و قدمی در جهت قدرشناسی و ارج نهادن به هنر والا و جاودان آنان باشد. ترتیب شخصیتهای متن بر اساس تاریخ تولد آنهاست. آقا علیاکبر فراهانی سرسلسلهٔ خاندان موسیقی و ردیف موسیقی ایران در محدودۀ یک و نیم قرن اخیر مبنا قرار گرفته و شخصیتهایی که پس از او در نظر گرفته شدهاند به نحوی در پیشرفت موسیقی ایران تأثیرگذار بودهاند: موسیقیدان، موسیقیشناس، نوازنده، خواننده، ترانهسرا، سازندۀ ساز، کارشناس موسیقی، رهبر ارکستر.
هفت غار
۷۰۰.۰۰۰تومانباستانشناسان یا صرفاً خودشان و برای هم مینویسند، یا چندان تخیل و صنعت ادبی به کار میبرند که عموماً تشخیص علم از شبهعلم یکسره دشوار میشود. اما تکنگاری هفت غار از لونی دیگر است؛ هم مشحون است از اکتشافات علمی باستانشناسی پرشور و ثابتقدم که دیرزمانی در سرما و گرما غارهای خاورمیانه را روشمندانه در پی کشف آثار و نشانههای دوران پارینهسنگی میکاود و یافتههایش را طبقهبندی و مرتب میکند، هم مشحون است از توصیفات روایی در شرح مشقات و مصائب باستانشناس، تعامل او با مردمان بومی از طنجه تا افغانستان، و البته نحوهٔ تعامل با کارگزاران دولتی. از این رو، هفت غار، خاصه برای ما ایرانیان، هم سندی است در حوزهٔ مطالعات باستانشناسی هم حاوی اطلاعات تاریخی دست اول است دربارهٔ آداب و رسوم و سلوک ایرانیان و خلقیات و توقعاتشان در دههٔ 30 خورشیدی. اینکه کاوشهای کوون در جراید آن دهه هم بازتاب داشت و حتی محمدرضا شاه پهلوی با وسواس روند کار را دنبال میکرد، گویای اهمیت کشفیات او برای ماست. ضمن خواندن این کتاب مدام از خودمان میپرسیم که باشندگان و ساکنان غار بیستون در حوالی کرمانشاه و غارهای کمربند و هوتو در بهشهر مازندران چطور روزگار میگذراندند و بهواقع چه نسبتی با مایی دارند که دهبیست هزار سال بعد در همان حوالی روزگار میگذراندیم.