مارکسیسم از نزدیک

□ مارکسیسم از نزدیک

دیدرو، نویسنده و فیلسوف فرانسوی، می‌گوید آینده برای فیلسوفان همانند ابدیت است برای مذهبی‌ها. سی. رایت میلز در کتابش «مارکسیست‌ها» به‌عنوان فیلسوفی سیاسی تلاش کرد تا تصویری ارائه کند از آینده‌ای که بشر باید انتظارش را داشته باشد. «مارکسیست‌ها» در واقع آخرین تلاش دوران پر تب‌وتاب کاری نویسنده‌ای است که به‌واقع نگران آیندۀ بشر بود. پژوهشگری که هم دانشگاهیان و هم شهروندان عادی آثارش را مطالعه می‌کردند. متفکری که اهمیت زندگی دانشگاهی‌اش در این بود که سعی داشت به رسالت روشنفکری خود وفادار بماند و خلاف روح زمانه، نمایندۀ راستین اندیشه‌های اعتقادی زمان خود باشد. و با چنین نگرش و نگاهی است که او دست به قلم می‌برد تا دربارۀ اندیشه‌های مارکسیستی در روزگاری که در آن می‌زیست بنویسد.

میلز در کتابش، «مارکسیست‌ها»، با وجود اینکه تلاش می‌کند «عینی‌گرا» باشد اما ادعای بی‌طرفی هم نمی‌کند. او خود می‌گوید که هیچ اندیشمند سیاسی‌ای نمی‌تواند بی‌طرف باشد و فقط ممکن است تظاهر به بی‌طرفی کند. بخش‌هایی از کتابش را نیز در مقام یک اندیشمند سیاسی می‌نویسد. اندیشمند سیاسی صرفاً به‌معنای شخصی که همراه با خوانندگانش درصدد جهت‌یابی سیاسی است و تلاش می‌کند در قضاوت‌های سیاسی و اخلاقی‌اش صریح باشد. اندیشمندی که تلاش می‌کند در دورانی که خیلی‌ها غرق در سودای خام خویش‌اند، تصویری بی‌پیرایه و صاف‌وساده و آکادمیک از مارکسیسم ارائه کند.

«مارکسیست‌ها» یک «پیش‌درآمد» است. پیش‌درآمدی بر انواع مارکسیسم؛ و عمدتاً برای کسانی نوشته شده است که این فلسفه‌ها را نمی‌شناسند. این کتاب برای مطالعۀ افرادی هم هست که با مارکسیسم آشنایند اما بر این باورند که «کمونیست‌ها» مارکسیسم را «دربست بلعیده‌اند»، پس دیگر نمی‌تواند ازآنِ ایشان باشد؛ آنهایی که گرفتار این اندیشه‌اند که مارکسیسم صرفاً یک ایدئولوژی است و امروزه دیگر ایدئولوژی یا به آخر خط رسیده یا باید برسد. این کتاب برای آن گروه هم هست که از سیاست و فلسفۀ سیاسی ملول شده‌اند و در لاک زندگی خصوصی خویش خزیده‌اند (یا هرگز از این لاک بیرون نخزیده‌اند). کتابی که به‌قول خود میلز، اگر بتواند این‌گونه افراد را تنها گامی به سوی عهده‌دارشدن وظایف شهروندیِ تمام‌عیار نزدیک‌تر کند، به هدف اساسی خویش دست یافته است.

تحریریۀ نشر نو

کتاب‌های مرتبط

اشتراک این مطلب

نظر (0)

نظری ثبت نشده است